Cải Cách Luật Hòa Giải Tại Cơ Sở: Đẩy Mạnh Phân Quyền và Hiện Đại Hóa

Mô Hình Chính Quyền Hai Cấp: Cần Nâng Cấp Khung Pháp Lý

Vào ngày 5/8, Quốc hội đã tổ chức Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, trong đó Bộ trưởng Bộ Tư pháp, ông Hoàng Thanh Tùng, đã trình bày dự án sửa đổi Luật Hòa giải tại cơ sở.

Những thay đổi trong dự thảo Luật này được phát triển dựa trên cơ sở thể chế hóa chủ trương của Đảng về việc nâng cao hiệu quả công tác hòa giải ngoài tòa án. Điều này cũng tương ứng với Nghị quyết số 66 của Bộ Chính trị về việc cải cách xây dựng và thực thi pháp luật. Đồng thời, bản dự thảo này cũng nhằm thích ứng tốt hơn với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, cùng với việc tăng cường phân cấp và áp dụng công nghệ thông tin trong hòa giải. Xét Xử Trường Hợp Đau Lòng: Người Mẹ Sát Hại Con Để Được… Dự Báo Thời Tiết Mùa Đông 2026: Những Xu Hướng Nhiệt Độ V… Chìa Khóa Phát Triển Điện Hạt Nhân Tại Việt Nam: Bộ Tiêu…

Dự thảo luật gồm tổng cộng 5 chương và 35 điều, trong đó tập trung vào việc sửa đổi các nội dung cốt lõi nhằm khắc phục những hạn chế đã được chỉ ra trong hơn 10 năm thực hiện Luật Hòa giải ở cơ sở.

Các quy định được sửa đổi bao gồm phạm vi điều chỉnh, phạm vi hòa giải, đồng thời bổ sung một số khái niệm mới, nhằm làm rõ mối quan hệ giữa hòa giải tại cơ sở với xử lý vi phạm hành chính và hình sự. Bản dự thảo cũng đảm bảo quyền sử dụng tiếng nói và chữ viết của các bên tham gia hòa giải, tạo nền tảng pháp lý đầy đủ để triển khai hiệu quả.

Bối cảnh về bổ nhiệm và tiêu chuẩn cho hòa giải viên cũng được cải cách. Dự thảo sẽ linh hoạt hơn trong việc bầu hòa giải viên phù hợp với việc sắp xếp cộng đồng dân cư, đồng thời đưa ra cơ chế chỉ định hòa giải viên cho những tình huống mà cuộc bầu cử không thể diễn ra.

Điểm nổi bật trong bản sửa đổi này chính là việc bổ sung quyền hạn cho hòa giải viên để họ có thể thực hiện nhiệm vụ một cách thuận lợi hơn, từ đó nâng cao chất lượng công tác hòa giải tại cơ sở.

Khuyến Khích Hòa Giải Trực Tuyến và Chú Trọng Đến Vùng Đồng Bào Dân Tộc Thiểu Số

Ông Hoàng Thanh Tùng khẳng định rằng hòa giải tại cơ sở cần dựa trên tinh thần đoàn kết và tương trợ cộng đồng. Do đó, hình thức gặp gỡ trực tiếp vẫn sẽ được ưu tiên hàng đầu. Tuy nhiên, việc chuyển đổi số cũng đòi hỏi các quy định khuyến khích ứng dụng công nghệ trong hòa giải cần được áp dụng.

Việc lựa chọn hòa giải viên và Tổ trưởng tổ hòa giải cũng có thể thực hiện thông qua hình thức phù hợp với điều kiện cụ thể. Dự thảo cho phép tổ chức hòa giải trực tuyến khi các bên có nhu cầu nhất định và đáp ứng các điều kiện nhất định theo quy định.

Đặc biệt, bản dự thảo mở rộng sự tham gia của các nhân tố như già làng, trưởng bản và những cá nhân có uy tín trong cộng đồng nhằm hỗ trợ cho hòa giải viên, qua đó nâng cao chất lượng hòa giải.

Trong quá trình thẩm tra dự án Luật, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội, ông Nguyễn Đắc Vinh, đã tán thành với việc sửa đổi toàn diện Luật Hòa giải ở cơ sở. Theo Ủy ban, dự thảo đã phản ánh đầy đủ các chủ trương của Đảng và tạo nền tảng pháp lý đồng bộ cho công tác hòa giải, góp phần xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật và phòng ngừa tranh chấp cộng đồng.

Ủy ban cũng đề nghị các cơ quan liên quan nên chú trọng đến việc đầu tư cho hạ tầng kỹ thuật số hỗ trợ hòa giải trực tuyến và nâng cao năng lực cho đội ngũ hòa giải viên. Hơn nữa, cần nghiên cứu các chính sách đặc thù để phục vụ công tác hòa giải tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số cũng như quản lý minh bạch nguồn lực và thù lao cho những người tham gia hỗ trợ hòa giải.

Đề xuất nhiều điểm mới trong dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi)

SKĐS – Ngày 31/7, Ủy ban VH&XH tiếp tục tiến hành thẩm tra sơ bộ dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi) do chủ nhiệm ủy ban Nguyễn Đắc Vinh lãnh đạo.