Tìm Kiếm Phát Triển Ngành Dược Liệu Tại Nghệ An: Giải Pháp Và Thách Thức

Tận Dụng Tiềm Năng Cây Dược Liệu Tại Nghệ An

Nghệ An tự hào với một hệ sinh thái phong phú, diện tích rừng rộng lớn cùng các vùng sinh thái lý tưởng cho sự phát triển của nhiều loại cây dược liệu. Vùng Tây Nghệ An là nơi ghi nhận nhiều loại cây quý hiếm như sâm Puxailaileng và hà thủ ô đỏ. Những Ngành Nghề Nổi Bật Đang Cần Nhân Lực Tại TPHCM Tiến Độ Xây Dựng Trường Nội Trú Liên Cấp Ở A Lưới: Một Cá… Thực Trạng Không Chiến Giữa Su-35S Nga và Su-27 Ukraine:…

Theo báo cáo của Sở Nông Nghiệp và Môi Trường Nghệ An, hiện tại có gần 3.632 loài thực vật bậc cao được phát hiện, trong đó khoảng 1.593 loài có khả năng làm thuốc. Điều này cho thấy gần 44% tổng số loài thực vật tại đây có thể ứng dụng trong y học.

Tiềm năng này đang được khai thác một cách có hệ thống. Dự kiến đến năm 2025, tổng diện tích cây dược liệu sẽ đạt khoảng 3.180 héc-ta, trong đó gần 1.450 héc-ta được sản xuất qua các hình thức hợp tác xã, tổ hợp tác với doanh nghiệp.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy chưa đủ để tạo ra một nguồn nguyên liệu ổn định. Sản xuất dược liệu vẫn còn rải rác, quy mô nhỏ, rất ít hợp tác xã có khả năng đầu tư lâu dài do khó khăn trong vấn đề đất đai và thời gian thuê đất không đáp ứng được yêu cầu phát triển lâu dài.

Ông Hoàng Kiểm, đại diện hợp tác xã Sâm Thổ Hào, nhấn mạnh rằng hai thách thức lớn mà họ gặp phải là quy hoạch vùng trồng dược liệu một cách tập trung và các vấn đề liên quan đến lưu thông sản phẩm. Ông cho rằng năng suất không phải yếu tố duy nhất quyết định giá trị của cây thuốc, mà còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác như thổ nhưỡng và khí hậu.

Có nhiều ví dụ điển hình như hợp tác xã Dược liệu Pù Mát tại Con Cuông, nơi đang kết hợp với 110 hộ dân xây dựng vùng sản xuất cà gai leo và dây thìa canh trên diện tích 44 héc-ta. Họ được hướng dẫn theo quy trình sản xuất đồng bộ thay vì tự phát như trước đây.

Để duy trì nguồn nguyên liệu, vấn đề quy hoạch cần phải được giải quyết một cách đồng bộ từ phác thảo quy hoạch, đất đai đến kết nối với doanh nghiệp tiêu thụ dược liệu. Ông Diện cho biết, cần chọn vùng trồng phù hợp với đặc tính cây thuốc, nhu cầu thị trường và nguồn nhân lực để đảm bảo hiệu quả.

Chưa kể, hiện nay vẫn còn một khoảng cách lớn giữa diện tích dược liệu đang có và sự phát triển của ngành hàng. Liên minh hợp tác xã Nghệ An đã đề xuất tỉnh khảo sát và đánh giá tiềm năng từng vùng để lựa chọn các loài cây dược liệu có giá trị kinh tế cao nhằm phát triển.

Cùng với đó, hỗ trợ việc bảo tồn, nhân giống và cung cấp giống cây có nguồn gốc rõ ràng để tạo dựng các vùng nguyên liệu tập trung do hợp tác xã tổ chức sản xuất theo các nguyên tắc GACP-WHO.

Giải Pháp Từ Chế Biến Đến Tiêu Thụ

Vùng nguyên liệu chắc chắn là nền tảng, nhưng các hoạt động chế biến lại đóng vai trò quyết định trong việc gia tăng giá trị cho cây dược liệu. Đa số các hợp tác xã ở Nghệ An hiện có quy mô nhỏ và nguồn lực tài chính hạn chế. Nhiều đơn vị muốn đầu tư vào máy móc và mở rộng sản xuất nhưng gặp khó khăn trong việc tiếp cận vốn do không có tài sản thế chấp.

Ông Lá Văn Duy, Giám đốc hợp tác xã Nông Dược Tĩnh Sáng Đường, cho rằng việc phát triển dược liệu hữu cơ cần nhiều nguồn vốn và nhân công. Hơn nữa, việc kiểm soát sâu bệnh không thể chỉ dựa vào hóa chất thông thường.

Ông Duy cũng đề xuất cần kết nối với các nhà khoa học để bảo tồn nguồn gen và chuyển giao kỹ thuật sản xuất. Đầu tư vào các cơ sở chế biến sâu đạt tiêu chuẩn là cần thiết để nâng cao giá trị sản phẩm dược liệu, không chỉ bán nguyên liệu thô nữa.

Đây không chỉ là vấn đề của một hợp tác xã. Khi thiếu chế biến sâu, giá trị cao của cây dược liệu rất khó để lại cho người trồng và hợp tác xã.

Từ kinh nghiệm của hợp tác xã Dược liệu Pù Mát, ông Phan Xuân Diện cho rằng doanh nghiệp cần tham gia vào chuỗi giá trị nhiều hơn. Doanh nghiệp có thể hỗ trợ giống, kỹ thuật và tổ chức sản xuất để bao tiêu nguyên liệu, còn hợp tác xã sẽ đảm nhiệm việc kết nối với người dân. Đây sẽ giúp tạo ra vùng nguyên liệu đáp ứng nhu cầu thực tế của thị trường, mang lại hiệu quả cao hơn.

Theo ông Nguyễn Bá Châu, Chủ tịch Liên minh HTX Nghệ An, cần tập trung giải quyết ba vấn đề: quy hoạch vùng nguyên liệu, hỗ trợ hợp tác xã đầu tư trang thiết bị, máy móc cho chế biến sâu, và tăng cường kết nối thị trường.

Trong chuỗi liên kết này, doanh nghiệp cần phải giữ vai trò lãnh đạo trong việc chế biến và tiêu thụ, trong khi hợp tác xã sẽ là đầu mối tổ chức sản xuất và quản lý vùng nguyên liệu, còn nông dân sẽ thực hiện sản xuất.

Để thúc đẩy kết nối giữa các hợp tác xã, Liên minh HTX Nghệ An đã khởi xướng thành lập câu lạc bộ “Các HTX Dược liệu Nghệ An liên kết, hợp tác phát triển”, với hy vọng sẽ tạo ra một nền tảng chia sẻ kinh nghiệm và tài nguyên giữa các hợp tác xã.

Nghệ An: Tháo gỡ khó khăn, phát triển ngành dược liệu theo hướng bền vững

SKĐS – Với hệ sinh thái đa dạng và phong phú, tỉnh Nghệ An đang thực hiện chiến lược biến cây dược liệu thành ngành kinh tế mũi nhọn. Tuy nhiên, để phát huy giá trị, ngành dược liệu của tỉnh cần tháo gỡ những điểm nghẽn về vùng nguyên liệu, vốn, công nghệ và liên kết chuỗi.