Tình Trạng Xuống Cấp Của Các Tuyến Đê Dưới Áp Lực Mưa Lũ

Các Tuyến Đê Đang Trong Tình Trạng Khó Khăn

Những con đê tại Nghệ An hiện đang phải đối mặt với tình trạng xuống cấp nghiêm trọng. Theo báo cáo từ Chi cục Thủy lợi Nghệ An, có tới 54km đê sông vẫn chưa được nâng cấp, chủ yếu là đê đất với nền kém bền vững, dẫn đến nguy cơ sạt lở và hư hỏng sau các trận mưa lũ.

Nhìn dọc tuyến đê Thanh Lĩnh ở xã Đại Đồng, nhiều ổ mối đã hình thành những ụ lớn, gây ra các khoang rỗng bên trong thân đê, một mối nguy hiểm tiềm tàng khi mùa lũ đến gần. Khám Phá Vụ Lừa Đảo Lớn Tại Hải Phòng: Cặp Vợ Chồng Bỏ Tr… Vấn Đề Lưu Thông Trên Tuyến Đường Đi Bộ Ven Sông Như Ý Ở Huế Cảnh Giác Với Chiêu Thức Lừa Đảo Trong Thị Trường Lao Độn…

Chị Nguyễn Thị Thanh, một cư dân sống cạnh tuyến đê, chia sẻ rằng: “Dù chỉ là mưa nhỏ, gia đình tôi cũng không thể yên tâm. Năm ngoái, cả xóm đã phải sơ tán khi nước dâng cao qua mặt đê. Giờ đây, khi thấy mối ăn vào thân đê, ai cũng lo lắng cho sự an toàn của bản thân và tài sản của mình.”

Ông Tưởng Đăng Hào, Phó Chủ tịch UBND xã Đại Đồng, cho biết: “Tuyến đê dài khoảng 7,5km bảo vệ hơn 2.000 hộ dân và 3.000ha đất nông nghiệp. Tuy nhiên, hơn 3km trong số đó đã xuống cấp nghiêm trọng. Phần lớn là đê đất, dễ sạt lở và bị mối xâm hại tạo nên các khoang rỗng bên trong.”

Không chỉ riêng xã Đại Đồng, mà còn nhiều khu vực khác như Quỳnh Anh cũng đang gặp vấn đề tương tự. Tại đây, nhiều đoạn đê đất đắp thủ công đã bị sạt lở sau nhiều mùa mưa, làm giảm khả năng chống lũ. Đối với người dân nơi đây, những tổn thất này không chỉ ảnh hưởng đến sản xuất mà còn là nỗi lo thường trực khi mùa mưa đến gần.

Ông Trần Đình Thông, một người dân sống gần tuyến đê dọc sông Mơ, cho biết mỗi mùa mưa bão, gia đình ông đều phải theo dõi tình hình nước. “Có năm, nước tràn qua những đoạn đê thấp khiến nhiều hộ bị thiệt hại lớn. Chúng tôi mong rằng đê sẽ sớm được nâng cấp để không còn sống trong lo sợ mỗi khi có bão lũ,” ông Thông nói.

Ông Bùi Xuân Trúc, Trưởng phòng Kinh tế của xã Quỳnh Anh, cho hay: “Tuyến đê dọc sông Mơ dài khoảng 12km, bảo vệ hơn 100ha nuôi trồng thủy sản. Tuy nhiên, chỉ khoảng 5km bên bờ Đông được nâng cấp, trong khi đó bờ Tây vẫn là đê đất xuống cấp và tiếp tục bị sạt lở.”

Theo con số thống kê, khu vực Quỳnh Lưu hiện có hơn 52km đê sông dọc các tuyến sông Thái, sông Mơ, sông Hàu và kênh tiêu Bến Hải. Chỉ có khoảng 22km trong số đó được nâng cấp, dẫn đến hơn 30km vẫn là đê đất không đáp ứng đủ khả năng chống chịu.

Cảnh Báo Tình Trạng Xuống Cấp Các Tuyến Đê

Các tuyến đê không chỉ có vai trò ngăn chặn lũ mà còn là con đường giao thông quan trọng cho cư dân ở nhiều khu vực. Nếu có sự cố như vỡ đê, hậu quả sẽ rất nghiêm trọng, ảnh hưởng đến đời sống của hàng nghìn hộ dân và nhiều công trình hạ tầng thiết yếu.

Chi cục Thủy lợi Nghệ An đã cảnh báo rằng nhiều tuyến đê đất hiện vẫn trong tình trạng xung yếu, dễ gây sạt lở khi gặp thời tiết cực đoan do biến đổi khí hậu. Điều này đặt ra thách thức lớn cho công tác bảo vệ các địa phương dọc sông.

Tình hình không chỉ dừng lại ở đó, nhiều khu vực ven sông còn đang phải đối mặt với tình trạng sạt lở bờ sông gia tăng sau các trận bão lớn. Chẳng hạn, tại xã Anh Sơn, dấu tích của trận lũ năm 2025 vẫn còn rõ nét với nhiều đoạn bờ sông Lam bị khoét sâu, làm mất đi con đường giao thông quan trọng nối các xóm với trung tâm xã.

Bà Nguyễn Thị Hoa, một cư dân ở đây cho biết: “Đường đã bị hư hỏng nặng, và chúng tôi phải đi đường vòng mỗi khi muốn vào trung tâm xã. Sợ rằng đất sản xuất và nhà cửa cũng sẽ bị ảnh hưởng nếu bờ sông tiếp tục bị khoét sâu.”

Ông Trần Nguyên Sơn, chuyên viên Phòng Kinh tế của xã Anh Sơn, cho biết: “Sau trận lũ, gần 1km bờ sông Lam đã bị sạt lở. Rất cần có giải pháp lâu dài, như xây dựng các con kè kiên cố để bảo vệ khu dân cư và hạ tầng. Tuy nhiên, đầu tư rất lớn và vượt khả năng của địa phương.”

Hiện nay, Nghệ An có khoảng 129km đê sông đảm nhiệm chức năng chống lũ cho các vùng hạ lưu của các con sông lớn. Chỉ 75km trong số đó được đầu tư kiên cố, trong khi 54km còn lại vẫn là đê đất hoặc chưa được đồng bộ nâng cấp. Hầu hết các đoạn đê này đã được xây dựng từ nhiều năm trước, chịu áp lực từ thời tiết cực đoan và biến đổi khí hậu.

Tình hình trên đã khiến cho công tác bảo vệ và gia cố các tuyến đê trở thành ưu tiên hàng đầu. Theo đó, ngoài việc khắc phục tạm thời các hư hỏng, cần có những giải pháp dài hạn nhằm đảm bảo an toàn cho cộng đồng và các khu vực sản xuất nông nghiệp.

Bên cạnh đó, Nghệ An đã xác định năm trọng điểm đối với các tuyến đê xung yếu như Yên Xuân, Phú Khánh và Hòa Lạc, nhằm có phương án bảo vệ tốt hơn khi có sự cố xảy ra. Đồng thời, trước mỗi mùa mưa bão, ngành nông nghiệp phối hợp với các địa phương sẽ tiến hành kiểm tra và rà soát những vị trí có nguy cơ mất an toàn và xây dựng kế hoạch ứng phó. Tuy nhiên, các chuyên gia thủy lợi cảnh báo rằng, những giải pháp này chỉ mang tính chất tạm thời và chưa đủ để giải quyết triệt để vấn đề.

Để bảo vệ an toàn khu vực ven sông và hệ thống đê điều, việc kiên cố hóa các tuyến đê đất, kết hợp với xử lý sạt lở bờ sông là hướng đi cần thiết để nâng cao hiệu suất phòng chống thiên tai.