Ngăn ngừa bệnh mạn tính từ khi còn nhỏ: Hạn chế thực phẩm chế biến và đồ uống có đường

1. Nguyên nhân tác động của đồ uống có đường và thực phẩm chế biến đến sức khỏe trẻ em

Thực phẩm chế biến sẵn không chỉ đơn giản là món ăn thông thường hay đồ hộp. Theo phân loại NOVA, đây là những sản phẩm được sản xuất từ các thành phần như đường, chất béo và tinh bột, đi kèm với nhiều chất phụ gia như chất tạo màu, hương liệu và chất tạo ngọt nhân tạo. Những sản phẩm này thường được thiết kế để kích thích vị giác của trẻ em, dẫn đến việc trẻ thường xuyên cảm thấy thèm ăn.

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc tiêu thụ thực phẩm chế biến sẵn có kết quả là gia tăng nguy cơ mắc các bệnh về béo phì và tiểu đường loại 2. Tại Việt Nam, một khảo sát từ Viện Dinh dưỡng Quốc gia chỉ ra rằng mức tiêu thụ đồ uống có đường đã tăng mạnh trong 15 năm qua, dẫn đến tỉ lệ trẻ em thừa cân, béo phì tại các khu vực đô thị đã vượt qua 40%. Sỏi Tiết Niệu Ở Trẻ: Những Điều Cần Chú Ý Để Bảo Vệ Chức… Những Lỗi Thường Gặp Khi Điều Trị Bệnh Trĩ Cần Tránh Tại Sao Người Nhiễm HIV Cần Tăng Cường Tầm Soát Ung Thư?

Đồ uống có đường khi tiêu thụ sẽ nhanh chóng giải phóng lượng đường vào máu ở dạng lỏng. Khác với đường trong trái cây, đường trong nước ngọt không kích hoạt đầy đủ tín hiệu no từ hormone leptin, khiến trẻ tiếp tục ăn uống mà không nhận ra. Hệ quả là tuyến tụy phải làm việc quá sức để sản xuất insulin, dẫn đến tích tụ mỡ ở gan và kháng insulin, làm hư hại men răng và ảnh hưởng đến hệ vi sinh đường ruột.

2. Các biện pháp bảo vệ trẻ em khỏi thực phẩm không tốt

Bảo vệ từ gia đình

Gia đình là nơi đầu tiên hình thành khẩu vị và thói quen ăn uống của trẻ. Một nguyên tắc quan trọng là không nên giữ đồ uống có đường hay thực phẩm chế biến sẵn trong nhà; thay vào đó, hãy cung cấp nước lọc, trà thảo mộc hoặc sữa không đường.

Cha mẹ nên thói quen kiểm tra thành phần sản phẩm trước khi mua. Nếu một sản phẩm chứa trên 5 thành phần hoặc có nhiều hóa chất khó hiểu, khả năng cao đó là thực phẩm chế biến sẵn. Hãy chú trọng vào việc tăng cường bữa ăn từ thực phẩm tươi sống và cho trẻ tham gia vào các hoạt động chuẩn bị bữa ăn, giúp trẻ đánh giá cao hơn về thực phẩm tự nhiên.

Bảo vệ từ nhà trường

Trường học là nơi mà trẻ dành nhiều thời gian và chịu ảnh hưởng từ bạn bè. Việc tổ chức căng tin không có đồ uống có ga, trà sữa hay thực phẩm chiên xào mà thay vào đó là hoa quả tươi và nước lọc là rất quan trọng.

Chính quyền địa phương cần phối hợp với trường học để tạo ra một môi trường an toàn quanh trường, hạn chế các quán bán đồ ăn nhanh và đồ uống không rõ nguồn gốc. Lồng ghép giáo dục về tác hại của đường và chất phụ gia vào chương trình học cũng rất quan trọng, giúp trẻ tự bảo vệ sức khỏe của mình.

Từ chính sách

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã nhấn mạnh rằng việc thay đổi hành vi của cá nhân khó mà thành công mà không có sự hỗ trợ từ cơ chế chính sách. Việc áp thuế tiêu thụ với đồ uống có đường có thể làm giảm giá thành, từ đó giảm khả năng tiếp cận của trẻ và khuyến khích sự sản xuất thực phẩm ít đường hơn.

Các biện pháp như hạn chế quảng cáo thực phẩm chế biến sẵn và đồ uống có đường nhắm đến trẻ em cũng như dán nhãn cảnh báo dinh dưỡng trên các sản phẩm có hàm lượng đường, muối và chất béo bão hòa cao đều đã được nhiều quốc gia áp dụng. Tạo ra một môi trường ít đường và hóa chất cũng giúp trẻ cảm nhận vị ngọt tự nhiên của trái cây và niềm vui từ các bữa ăn lành mạnh hơn. Đối với trẻ có dấu hiệu thừa cân hoặc rối loạn chuyển hóa, gia đình nên đưa trẻ đi khám để được tư vấn chuyên sâu từ bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng.

Chỉ cần vài phút vận động mỗi ngày cũng có thể làm giảm nguy cơ các bệnh mạn tính

SKĐS – Những hoạt động thể chất ngắn nhưng khiến cơ thể vận động mạnh như đi bộ nhanh hay leo cầu thang có thể góp phần giảm nguy cơ mắc nhiều bệnh mạn tính.

WHO: Đồ uống có đường giá rẻ làm gia tăng các bệnh không lây nhiễm

SKĐS – Giá thành thấp của đồ uống có đường và đồ uống có cồn ở nhiều quốc gia đang làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh như tiểu đường, béo phì và bệnh tim, đặc biệt ở trẻ em và thanh niên.

Mời xem thêm video được quan tâm: